H Περιφερειακή Ενότητα Θεσπρωτίας, με πρωτεύουσα την Ηγουμενίτσα, καλύπτει το ΒΔ τμήμα της περιφέρειας Ηπείρου, με έκταση 1.525 τετρ. χλμ. Και με πληθυσμό 45.000 κατοίκους. Πρωτεύουσα του Νομού είναι η Ηγουμενίτσα, το μεγαλύτερο λιμάνι της χώρας στη ΒΔ Ελλάδα. Στην επικράτεια του περιλαμβάνει 8 Δήμους και 2 Κοινότητες. Είναι κατ’ εξοχήν ορεινή περιοχή που σχηματίζεται από τις δυτικές οροσειρές της Πίνδου που βαθμιαία χαμηλώνουν δυτικά προς την θάλασσα. Ανάμεσα στις οροσειρές αυτές ανοίγονται μικρές στενόμακρες κοιλάδες, που διασχίζονται από τους ποταμούς Καλαμά & Αχέροντα, οι οποίοι δεχόμενοι τα νερά πολλών μικρότερων ποταμών & χειμάρρων εκβάλουν στο Ιόνιο Πέλαγος.

Η Θεσπρωτία με την ιδιαίτερη γεωγραφική θέση, το ανάγλυφο και τα ασφαλή αγκυροβόλια στους πολλούς φυσικούς θαλάσσιους κόλπους της, θα οδηγήσει γύρω στο 14ο αιώνα π.Χ. Μυκηναίους αποίκους να ιδρύσουν οχυρωμένες εγκαταστάσεις στην περιοχή. Τον 4ο αιώνα π.Χ. οι Θεσπρωτοί δημιουργούν πόλεις με πλήρη οικιστική οργάνωση, όπως την Ελέα και τη Γιτάνη. Η ιστορία της περιοχής στο διάβα των αιώνων, αποτυπώνεται σε ερείπια πόλεων, οικισμών, πύργων, κάστρων, μοναστηριών, εκκλησιών και πολλών αρχαιολογικών ευρημάτων. Τον 15ο αιώνα η Θεσπρωτία καταλαμβάνεται από τους Οθωμανούς. Οι συνεχείς αγώνες για την απελευθέρωση από τους Τούρκους κορυφώνεται με την αντίσταση των Σουλιωτών εναντίον του Αλή πασά των Ιωαννίνων και το ολοκαύτωμα του Κουγκίου. Σήμερα η Θεσπρωτία αποτελεί την κύρια θαλάσσια πύλη εισόδου στη χώρα από τη Δυτική Ευρώπη.

Ο ρόλος της αναβαθμίζεται με την λειτουργία του νέου λιμανιού και την αποπεράτωση της Εγνατίας οδού, αναδεικνύοντας έτσι την πρωτεύουσα του Νομού Θεσπρωτίας, την Ηγουμενίτσα, σε ένα από τα κυριότερα διαμετακομιστικά κέντρα της Ευρώπης.